Kronaka f’Malta

Tifel ta’ tliet snin imut fi trakk li kien fih lil zijuh u nannuh, f’Ghajn Tuffieha

Il-post fejn spicca t-trakk li halla lil Pasqualino mejjet

Kienet xena ta’ qsim il-qalb fejn fuq cint qrib sigra tat-tina kien hemm lizar abjad jghatti lil Pasquale, maghruf aktar ma’ dawk li jafu lil geniture tieghu bhala Pasqualino, Tagliaferro, tifel ta’ tliet snin minn Haz-Zabbar li miet f’accident tat-traffiku meta kien fi trakk li spicca ta’ taht fuq f’ghalqa. It-trakk kien qieghed jinsaq miz-ziju tat-tifel, waqt li fl-istess kabina kien hemm ukoll nannuh.

L-accident fatali sehh nhar it-Tlieta, 29 ta’ Lulju ghal habta tal-12.15 p.m. fi Triq Ghajn Tuffieha, limiti ta’ l-Imgarr, ezatt fejn tispicca t-triq mid-direzzjoni ta’ l-Imgarr. Minn informazzjoni li l-orizzont, u dan is-sit elettroniku, kiseb minn fuq il-post ta’ l-accident jirrizulta li t-trakk, li kien mghobbi b’terrapien, kien qed jinsaq min Noel Tagliaferro ta’ 30 sena minn Haz-Zabbar li mieghu kellu lil missieru George ta’ 59 sena wkoll minn Haz-Zabbar, iz-ziju u n-nannu rispettivament tac-ckejken Pasqualino.

Dak il-hin huma kienu nezlin minn fejn hemm il-Banjijiet Rumani u kif waslu qrib it-triq li fuq ix-xellug tmur ghal Ghajn Tuffieha u fuq il-lemin lejn ix-Xemxija, Noel tilef il-kontroll tat-trakk, qasam it-triq u baqa’ diehel b’impatt fuq il-‘crash barrier’. Mad-daqqa mal-‘barrier’, li hi baxxa, it-trakk inqaleb u waqa’ f’ghalqa rasu ’l isfel xi zewg metri taht il-livell tat-triq. Il-kabina tghaffget.

Tkellimt ma’ ragel ta’ 53 sena mill-Manikata li kien l-ewwel wiehed li wasal fuq il-post tal-fatalità.

“It-trakk kien quddiemi, qisu xi zewg kantunieri boghod, imma ma rajtux jinzel ghal isfel minhabba l-lilwa. Kif dort biex immur lejn il-Manikata rajt dahna trab u l-‘barrier’ imkissra. Waqaft u nzilt nara x’gara. Rajt ragel b’tifel f’idu u iehor li kien hiereg minn taht it-trakk.

“Inzilt fl-ghalqa u mort nghin lir-ragel (George) u tellghajna t-tifel fuq cint. Dak il-hin waqfet karozza li s-sewwieq inzerta kien tabib li mill-ewwel qal li t-tifel kien miet. Zewg Pulizija li kienu ghaddejjin waqfu wkoll u taw l-ghajnuna taghhom,” qalilna dan ir-ragel li ma xtaqx li nsemmuh b’ismu.

Is-sors kompla jghid li kif it-tabib qallu li t-tifel kien mejjet, George intefa’ jibki fuq it-tifel, filwaqt li Noel ipprova jikkonslah ghalkemm huwa stess deher li kellu xokk kbir fuqu.

Iz-zewg Pulizija, PC Steve Grech u PC Adrian Zahra mill-Iskwadra tal-Mobile, ghenu liz-zewgt irgiel jitilghu lejn it-triq kif ukoll sejhu ghall-ambulanza u lill-membri tas-salvatagg mid-Dipartiment tal-Protezzjoni Civili. Bhala prekawzjoni l-membri tal-Protezzjoni Civili, immexxija mill-ufficjal Natalino Bezzina, skonnettjaw il-batterija tat-trakk.

Is-Supt. Ray Zammit u Dr Jonathan Joslin fuq ix-xena tragika

Fuq il-post marru l-Pulizija mill-Ghassa tal-Mosta mmexxija mis-Supretendent Mario Bonello, flimkien ma’ l-Ispettur Edmond Cuschieri u s-Surgent Renaldo Cremona u s-Surgent Emanuel Sammut kif ukoll ambulanza b’infermier u t-Tabib Jonathan Joslin.

George u Noel Tagliaferro ttiehdu l-Isptar Mater Dei fejn gew ezaminati minn Dr Michael Spiteri. Irrizulta li George kien qieghed isofri minn griehi gravi filwaqt li Noel kellu griehi hfief.

Iz-zewgt irgiel kienu wkoll qeghdin isofru minn xokk qawwi u baqghu jinzammu l-isptar ghal aktar osservazzjoni. Fi ftit hin waslu fuq il-post tat-tragedja aktar Pulizija mit-Taqsima tat-Traffiku mmexxija mis-Supretendent Raymond G. Zammit li ghalqu t-triq ghat-traffiku.

Il-Magistrat Silvio Meli mexxa l-access fuq il-post fejn hatar lill-esperti l-Perit Paul Micallef, it-Tekniku Joe

Il-Magistrat Silvio Meli waqt l-access fuq il-post tat-tragedja

Zammit u t-Tabib Forensiku Mario Scerri. Il-genituri tat-tifel, Steve u Victoria Tagliaferro, intalbu jmorru l-Isptar Mater Dei fejn inghataw l-ahbar hazina. Bhala procedura l-genituri gew mitkellma minn psikologu fil-prezenza tat-tobba u Pulizija.

Dan kien it-tmin accident fatali tat-traffiku din is-sena fejn Pasqualino Tagliaferro huwa l-izghar vittma.

NOTA
Il-haddiema ta’ l-orizzont u l-istaff kollu ta’ l-Union Press juru soghba ghall-mewt ta’ Pasqualino u jaghtu l-kondoljanzi lill-familja kollha. Steve, missier it-tifel, u Noel huma impjegati ta’ din l-istamperija, filwaqt li missierhom George ukoll kien jahdem mal-Union Press sa ftit tas-snin ilu.

Canale 08 - Ma kienu qieghdin ifittxu ghal ebda vittma!!

Hafna tahrig li ma tpoggiex fil-prattika

Il-kritika li saret fil-konfront tal-Forzi Armati dwar l-operazzjoni ta’ tfittix fit-tragedja tas-‘Simshar’, li halliet erba’ vittmi fosthom tfajjel ta’ 11-il sena, poggiet lill-Armata f’dell ikrah. Imma setghet taghmel aktar milli ghamlet l-Armata?

Bit-tragedja ghadha fuq fomm kulhadd fejn hargu hafna teoriji ta’ x’seta’ gara, tkellimt ma’ sorsi qrib il-FAM kif ukoll sorsi ohrajn. Aktar minn informazzjoni dwar il-kaz, is-sorsi poggew xi mistoqsijiet li ghandhom jinghataw piz mhux biss mill-FAM stess imma wkoll mill-awtortitajiet kollha koncernati.

Ftit tal-jiem ilu, bhal ma jigri kull sena, fil-fliegu ta’ bejn Malta u Sqallija sar l-ezecizzju ‘Canale’ li fih hadu sehem ghaxar pajjizi minn madwar il-Mediterran, imsiehba fil-process 5+5. Minbarra Malta u l-Italja hadu sehem ukoll l-Algerija, Franza, il-Libja, il-Mawritanja, il-Marokk, il-Portugall, Spanja u t-Tunezija. Ghal dan l-ezercizzju dawn il-pajjizi baghtu bastimenti, ajruplani jew helikopters. Il-Prim Ministru Lawrence Gonzi gie kwotat li qal li “l-valur ta’ dan l-ezercizzju ta’ tahrig hu li l-FAM tahdem ma’ pajjizi ohrajn bil-ghan li tkun f’pozizzjoni ahjar li tirrispondi ghal realtajiet fil-hidma taghha ta’ salvatagg fuq il-bahar”.

Kien hawn li tqajmu l-mistoqsijiet. Ghaliex sena wara l-ohra ghal dawn l-ahhar 15-il sena sar dan l-ezercizzju u meta kien hemm hames hajjiet fin-nofs, dak li gie prattikat ma tpoggiex fil-prattika? Ghaliex il-FAM jew il-Gvern Malti ma talabx l-intervent ta’ dawn il-pajjizi li ftit tal-jiem qabel kienu kollha hawn Malta jippartecipaw fl-ezercizzju? Vera li t-Taljani suppost li gew informati, imma sa fejn waslu l-Guardia Costiera u l-ohrajn? Ghaliex iz-zewg helikopters tal-Missjoni Militari Taljana f’Malta ma ntuzawx mill-ewwel? Fil-fatt il-FAM ippubblikaw dokument li l-ewwel helikopter Taljan ittajjar nhar it-Tnejn, 14 ta’ Lulju ghal saghtejn u 45 minuta. Dan meta il-Gvern Taljan pogga dawn iz-zewg helikopters specifikament ghall-uzu ta’ Tfittix u Salvatagg.

Is-sorsi staqsew ukoll ghaliex ma ntuzawx l-assi kollha li ghandha l-FAM li rrizulta li f’dawk l-ewwel jiem kellha diversi rizorsi x’tuza? U forsi l-iktar punt krucjali kien li fl-ebda hin ma ntbghatet Patrol Boat hlief biex tigbor il-kadavri u lil Simon Bugeja.

Izda sorsi fi hdan l-Armata stess qalulna li fic-Centru ta’ l-Operazzjonijiet kien hemm ferment kbir ghal certi decizjonijiet li bdew jittiehdu minn min kien qieghed imexxi l-operazzjoni. Kien hemm min qal li dan l-ufficjal wera l-intenzjoni li jwaqqaf it-tfittxija ferm qabel ghax kellu impenji personali. Fil-fatt qabel ma ntemmet l-operazzjoni mar ghal btala f’Ghawdex.

Kif x'aktarx li saret it-tfittxija mill-ajru

Dawn spjegawlna kif giet ordnata t-tfittxija mill-ajruplan Islander. Minhabba li t-tfittxija kienet ghal “dghajsa”, l-ordni kienet li dawk fuq l-ajruplan ifittxu bit-tromba fuq medda ta’ seba’ mili nawtici, tliet mili u nofs fuq kull naha. L-ajruplan ittajjar tul ta’ diversi mili u wara jitla’ tliet mili u jerga’ jtir ghal tul ta’ madwar 30 mil nawtiku u kompla bl-istess ‘patern’. Aktar tard tnizzlet ghal erba’ mili, b’zewg mili kull naha. Izda meta kien suggerit biex issir tfittxija ghal xi ‘debris’ jew nies fil-bahar, dan is-suggeriment ma kienx accettat. Id-differenza hi li t-tfittxija ssir fuq medda ta’ madwar nofs mil fuq kull naha u mhux tliet mili u nofs biex b’hekk l-osservaturi jkunu jistghu jaraw ahjar lil xi hadd jew xi haga fil-bahar.

La darba l-ajruplan ikun ghadda minn zona, dan ma jergax jghaddi darb’ ohra u jekk ghal xi raguni l-osservaturi ma jilmhux xi haga jew lil xi hadd fil-bahar, dan mhux se jerga’ jghaddi minn hemm. Ghalhekk kien importanti li t-tfittxija ssir fuq medda iqsar kif ukoll mill-bahar bil-Patrol Boats.

Izda fizzjal qalli li din l-operazzjoni ghall-ewwel ittiehdet b’mod legger anke forsi minhabba li Sharon Bugeja, mart Simon u omm Theo, ma sahqitx mal-FAM mill-ewwel gurnata ghax baqghet tittama li dawn kienu se jitfaccaw minkejja li kienu digà ttardjaw b’iktar minn jumejn u ma kien hemm ebda kuntatt maghhom.

Izda stona sew il-kaz ta’ l-ufficjal li huwa responsabbli mit-Tfittix u Salvatagg mill-ajru u fuq il-bahar li deher anzjuz jaghlaq il-kaz biex imur Ghawdex kif fil-fatt ghamel u l-operazzjoni ghaddiet f’idejn ufficjal iehor. Hafna skantaw ukoll li meta l-istess ufficjal kellhom bzonnu Malta nahr il-Hadd qabel il-programm Bondi+, dan ingieb Malta b’helikopter tal-FAM u wara l-laqgha rega’ ttiehed Ghawdex bl-istess helikopter bi spiza zejda ghall-FAM.

Kien hemm min staqsa ghaliex il-Brigadier Carm Vassallo ma kienx akkumpanjat fuq il-programm ta’ Lou Bondi minn dan l-ufficjal? Ghax ma riedx jinterrompi l-btala jew ghax minn Kastilja hekk harget l-ordni? L-ghazla li jintbghat Surgent, li bir-rispett kollu huwa rank baxx, ghax huwa wiehed li jiffaccja ta’ spiss lis-sajjieda Xlukkajri meta jweggghu fuq il-bahar? Is-Surgent huwa wiehed mill-aqwa rescuers, imma ma kienx postu hemm dakinhar fuq il-programm ghax hu fl-ebda hin ma kien qieghed imexxi l-operazzjoni bhal ma kienx ukoll il-Brigadier. Dan qalu hu stess meta sahqa li kien qieghed jinzamm informat.

Kien hemm min staqsa ghaliex l-ajruplan Islander ma komplix jittajjar u twaqqaf wara erbat ijiem. Minn stharrig li ghamilna sibna li dan twaqqaf ghax kienu ghaddewlu s-sighat ta’ titjier u gie ‘grounded’ ghal manutenzjoni.

“Ma tistax tissogra l-hajja ta’ erba’ persuni f’ajruplan ghax tispicca b’aktar vittmi”, qalu s-sorsi. Barra minn hekk ir-responsabbilità ma tkun ta’ hadd hlief ta’ l-inginier li jiffirma c-certifikat. Izda, sahqu s-sorsi, irid isir maghruf kemm inhlew sighat fl-ajru f’titjiriet li ma kellhomx x’jaqsmu max-xoghol ta’ l-Armata izda ghax kien hemm talba minn xi dipartiment tal-Gvern bhal ma jigri spiss bil-helikopters u meta jigu bzonnhom f’emergenza bhal din ma jkunux jistghu jintuzaw.

Sadanittant sar maghruf li nhar l-Erbgha, 6 ta’ Awissu il-Prim Ministru Lawrence Gonzi se jaghmel zjara ufficjali fit-Taqsima Marittima tal-FAM f’Xatt it-Tiben. Huwa mifhum li wara kritika li saret dwar il-Patrol Boat P61, li ilha wieqfa ghal dawn l-ahhar sitt xhur, il-FAM se jippruvaw li din tkun lesta sa dakinhar. Jidher li kollox hemm lest ghal cerimonji u ritratti izda se jinheba kollox dak li mhux qieghed sewwa.

Ghal snin twal f’din it-Taqsima sar xoghol ta’ kostruzzjoni fuq il-moll biex il-Patrol Boats ikunu jistghu jitrakkaw b’aktar facilità. Izda skond pjan li kien nieda l-Prim Minisru Gonzi stess qabel l-elezzjoni tat-8 ta’ Marzu, dan il-progett mhux se jibqa’ jezisti ghax it-Taqsima Marittima tal-FAM se titnehha minn Xatt it-Tiben u skond l-istess Gonzi din x’aktarx li se tigi trasferita ghal Port ta’ Marsaxlokk.

Izda sosri f’din it-Taqsima jixtiequ jkunu jafu jekk xi hadd hux se jghid xi haga lill-Prim Ministru Gonzi dwar “l-gharqa tal-lanca Landing Craft” li kienet inghatat lill-FAM mill-Gvern Amerikan.

Il-FAM jirrispondu dwar il-P61

F’ittra bi dritt ghar-risposta b’referenza ghall-artiklu li deher fil-gurnal l-orizzont (kif ukoll fuq dan is-sit elettroniku) nhar it-Tlieta, 22 ta’ Lulju 2008, intitolat ‘It-Tragedja tas-Sajjieda Xlukkajri : L-akbar Patrol Boat ilha wieqfa sena’, il-Forzi Armati ta’ Malta jixtiequ jiccaraw numru ta’ inezattezzi fl-informazzjoni moghtija minn sorsi mhux identifikati mill-istess gurnalist.

Fl-ewwel paragrafu, huwa indikat li l-Patrol Boat P61 waqfet sena wara li giet ikkommissjonata. Dan mhux minnu ghax, f’Jannar ta’ l-2008, jigifieri iktar minn sentejn wara li kienet ikkommissjonata, il-Patrol Boat twaqqfet biex issirilha manutenzjoni estensiva. Dan kien jinkludi xoghol ta’ ‘docking works’ li gie abbinat ma’ xoghol iehor fuq il-makni kif inhu mitlub skond il-manwali ta’ manutenzjoni pprovduti mill-kumpanija li bniet il-patrol boat.

Fit-tieni paragrafu, hemm referenza ghal tilwima bejn il-kumpanija FINCANTIERI u l-FAM. Dan kategorikament mhux minnu, anzi hemm relazzjonijiet tajbin bejn iz-zewg organizzazzjonijiet. L-uniku komunikat li sar bejn il-kumpanija FINCANTIERI u l-FAM f’dan ir-rigward kien propju biex il-proceduri amministrattivi jithaffu. Fl-istess paragrafu hemm allegat ukoll, li l-ewwel manutenzjoni tal-P61 kellha ssir mill-kumpanija Taljana. Filwaqt li l-FAM tikkonferma dan il-fatt, il-kuntratt gie onorat, ghax l-ewwel ‘docking’ sar propju mill-kumpanija FINCANTIERI fl-Italja stess, f’Ottubru 2006. Id-‘docking’ li sar f’Jannar 2008, sar b’sejha ufficjali mid-Dipartiment tal-Kuntratti kif stipulat fir-Regolamenti Finanzjarji tal-Gvern. Dwar l-ispiza ta’ dawn ix-xogholijiet kollha, mhuwiex minnu li l-Awtoritajiet ma pprovdewx il-finanzi necessarji biex jitlesta dan l-istess xoghol.

Ix-xoghol fuq il-P61, li jrid isir b’certu reqqa u attenzjoni, u li s’issa ilu sejjer ghal madwar sitt xhur, jinkludi x-xiri u l-importazzjoni ta’ numru konsiderevoli ta’ ‘spare parts’ kif ukoll assistenza teknika mill-kumpanija manufattrici. Tajjeb wiehed isemmi li n-numru ta’ sighat li l-P61 hadmet f’dawn l-ahhar sentejn u nofs huwa ferm aktar superjuri ghal dawk mahduma minn patrol boats simili li jithaddmu minn xi forzi militari barranin.

Maggur Ivan M. Consiglio, FAM – Staff Officer II Public Information

ghall-Kmandant FAM

Nota

Il-FAM ikkonfermaw li l-ikbar Patrol Boat, il-P61 li hija meqjusa bhala l-‘Flagship’ tal-FAM, issa ilha wieqfa sitt xhur wara li kienet ilha tahdem ghal numru ta’ sighat. Ikkonfermaw li f’dawn is-sentejn u nofs il-P61 digà kienet intbghatet l-Italja ghall-ewwel manutenzjoni u ghalhekk il-hsarat jew l-ispare parts li kellha bzonn sitt xhur ilu inqala’ l-bzonn taghhom wara l-ewwel manutenzjoni li saret mill-kumpanija FINCANTIERI.

Fir-risposta taghha l-Armata qalet “mhuwiex minnu li l-Awtoritajiet ma pprovdewx il-finanzi necessarji biex jitlesta dan l-istess xoghol”, izda s-sorsi taghna qalulna li hemm dokumenti ufficjali mill-Ministeru tal-Finanzi li t-talba ghal aktar finanzi biex jinxtraw l-ispare parts u ssir it-tiswija tal-P61, giet rifjutata ghax kienu digà nghataw flus b’konnessjoni ma’ l-immigranti llegali.

Bla pjan u bla strategija waqt l-istrajk tat-trasport pubbliku

Pulizija fix-xemx ghal sighat twal

Minkejja li l-Korp tal-Pulizija ghandu Assistent Kummissarju responsabbli mill-Ippjannar u Strategija, deher car li la kien hemm ippjanar u wisq aktar strategija ghax mhux biss it-toroq arterjari kienu stagnati imma l-Pulizija li kienu xoghol ma kienux stmati mill-istess Korp.

Forsi r-raguni ma kienx hemm pjan u lanqas strategija hija minhabba li l-Assistent Kummissarju Lawrence Cauchi, li huwa l-ufficjal responsabbli minn dan id-dipartiment, kif beda l-istrajk tat-trasport pubbliku nhar it-Tnejn, 14 ta’ Lulju, beda btala f’Ghawdex. Mhux maghruf jekk sarx tentattiv biex isir kuntatt mieghu u jigi lura Malta minhabba l-krizi li kellna dakinhar u fil-jiem ta’ wara izda li huwa cert li s-Sur Cauchi ma kienx hawn biex jippjana strategija filwaqt li membri ohra tal-Korp iddahhlu mil-leave u nbidlilhom ix-xift skond l-ezigenzi tal-Korp.

Sadanittant kienu hafna l-ilmenti li waslulna dwar kif il-maggoranza tal-Pulizija li kienu ordnati ghal sighat twal f’xemx qawwija, thallew minghajr ilma, protezzjoni kontra x-xemx li r-raggi UV kienu iktar minn 11 u bla ikel. Kien hemm Pulizija li kienu ilhom mill-4.00 a.m. xoghol u thallew fl-istess post anke sa 12-il siegha u aktar minsijin minn kulhadd. Fil-fatt hafna mill-Pulizija kellhom imorru huma stess u jixtru ilma u ikel minn buthom b’riskju li setghu jinqabdu mhux f’posthom u jehlu ‘crime’. Kien hemm ukoll cittadini ‘samaritani’ li thassru lill-Pulizija u hadulhom l-ilma, frott u ikel iehor – gest li kien apprezzat hafna.

Sorsi li tkellmu maghna qalulna li ghalkemm Pulizija mara hija kapaci daqs Pulizija ragel, min-naha l-ohra l-ezigenzi naturali tal-mara mhumiex bhal tar-ragel imma xorta wahda hafna Pulizija nisa thallew wehidhom fuq ‘fixed points’ ghal sighat twal minghajr l-icken konsiderazzjoni.

Kritika ohra saret dwar il-kaz fuq it-tarag ta’ Kastilja meta minkejja l-prezenza qawwija ta’ Pulizija, fejn kien hemm zewg filliri, xi xufiera xorta wahda ghaddew minn bejn il-Pulizija u waslu sal-bieb ta’ Kastilja. Pulizija b’esperjenza fil-Korp qalu lit-torca li qatt ma kellu xi hadd jghaddi minn bejn il-Pulizija u jasal sa fejn waslu dawk li kienu qieghdin jipprotestaw. Imma f’Malta kollox huwa possibli.

Izda n-nuqqas ta’ ippjjanar hareg ukoll meta fl-istess hin li hafna Pulizja ddahhlu xoghol anke minn kien frank, dakinhar ta’ l-istrajk meta kien hemm il-htiega ta’ numru kbir ta’ Pulizija, f’Ghawdex kien hemm zewg gruppi ta’ Pulizija jdoqqu fil-Banda tal-Pulizija u ohrajn jimmarcjaw tal-Precision Drill Team.

“Din l-attività f’Ghawdex setghet facilment tigi posposta ghax kulhadd kien jaf li t-Tnejn kienu se jistrjakjaw. Numru ta’ Pulizija cemplulhom fit-3.00 a.m. bid-detail. Il-Banda u tal-Precision Drill Team setghu thallew Malta. Fejn huma l-ippjannar u l-istrategija?”, stqar ufficjal maghna.

Ix-Xift

Meta l-Korp hareg bix-xift gdid ghall-Pulizija tad-Distrett, intqal li dan sar biex il-hajja socjali tal-membri tal-Korp tkun iktar facli u l-Pulizija se jkun jaf meta se jkun xoghol, meta frank u liema xift se jkun jahdem anke minn sena qabel. Imma din is-sistema ghadha tahdem ghal xi Pulizija fl-ufficini? Minhabba nuqqas ta’ Pulizija hemm minnhom li qieghdin ikunu ordnati mal-banek, f’Monte Carmeli u postijiet ohrajn b’detriment ghac-cittadin li jekk ikollu bzon jinqeda mill-ufficcju mhux isib l-ghajnuna kollha u x-xoghol ta’ l-ufficcju qieghed jaqa’ lura.

Tfajla u mara fil-periklu tal-mewt u tnejn jehilsuha hafif

Tfajla ta’ 26 sena mis-Swieqi u mara ta’ 48 sena minn Hal Qormi jinsabu fil-periklu tal-mewt filwaqt li tfajla ohra ta’ 19-il sena minn Santa Venera u ragel ta’ 30 sena miz-Zejtun, helsuha hafif fi tliet accidenti separati tat-traffiku separati.

L-ewwel accident sehh nhar il-Gimgha ghal habta tas-6.00 a.m. fi Triq Swieqi kantuniera ma’ Triq l-Ilqugh. It-tfajla ta’ 26 sena kienet qieghda ssuq karozza Hyundai Accent fid-drezzjoni tal-Wied ta’ San Gwann u meta waslet qrib Triq l-Ilqugh tilfet il-kontroll u baqghet diehla b’impatt qawwi f’hajt ta’ parapett ta’ residenza privata.

Fuq il-post issejhet ambulanza b’infermier li hadet lit-tfajla l-Isptar Mater Dei fejn instabet li kienet qieghda ssofri minn diversi griehi f’sidirha u fil-fwied tant li giet certifikata li tinsab fil-periklu tal-mewt.

B’dan l-accident giet informata l-Magistrat Dr Jacquline Padovani li ordnat inkjesta u hatret lill-esperti Dr Simon Micallef Stafrace, lill-Perit Richard Aquilina u lit-Tekniku Joe Zammit.

Aktar tard ghal habta tad-9.00 a.m. fi Triq is-Salini limiti tan-Naxxar, sehh accident iehor. Karozza Ford Escort misjuqa minn tfajla ta’ 19 il-sena minn Santa Venera kienet sejra fid-direzzjoni ta’ San Giljan meta quddiema sabet bowser li kien qed jinsaq bil-mod. Kif it-tfajla qabzet lill-bowser sabet karozza ohra, Skoda Felicia, misjuqa minn ragel ta’ 30 sena miz-Zejtun li kien gej mid-direzzjoni opposta.

Iz-zewg sewwieqa pruvaw jevitaw lil xulxien izda xorta spiccaw jahbtu b’konsegwenza li z-zewg vetturi garbu hsarat estensivi. Huwa mifhum li z-zewg sewwieqa sofrew griehi hfief.

• L-ghada, is-Sibt 26 ta’ Lulju, mara ta’ 48 sena minn Hal Qormi wkoll spiccat fl-ITU.

Il-mara Qormija, intlaqtet minn karozza waqt li kienet miexja fi Triq is-Sebh, maghrufa ahjar bhala l-‘by-pass’ ta’ l-Imriehel, f’Hal Qormi ghal habta tas-6.45 a.m.

Il-mara ntlaqtet minn karozza tat-tip Toyota Starlet misjuqa minn guvni ta’ 23 sena minn Haz-Zebbug, li kien sejjer fid-direzzjoni ta’ H’Attard. Mad-daqqa, il-windscreen tal-karozza tkisser.

Fuq il-post issejhet ambulanza b’infermiet li hadet lill-mara l-Isptar Mater Dei fejn giet iccertifikata li qieghda ssofri minn griehi gravi u tinsab fil-periklu li titlef hajjitha.

Bil-kaz giet infurmata l-Magistrat Dr Doreen Clarke li ordnat inkjesta fuq il-post li tmexxiet minn diversi esperti mahtura minnha.

• Sadanittant dwar l-accident ta’ nhar l-Erbgha li sehh fil-mini ta’ Ghajn Dwieli, il-kundizzjoni tar-ragel u tat-tifel ta’ 12-il sena tidher li marret ghall-ahjar tant li anke nhargu mit-Taqsima tal-Kura Intensiva. Sfortunatament it-tfajjel ta’ 15-il sena, li huwa iben is-sewwieq, ghadu f’qaghda kritika. Dan, flimkien ma’ ommu li hija Maltija u missieru barrani, jghixu Londra u gew Malta ghal xi zmien. Huwa mifhum li dawn anke ghandhom residenza hawn Malta. It-tifel l-iehor joqghod il-Marsa u huwa l-kugin tal-barrani.

Ghadu wkoll fil-periklu tal-mewt l-anzjan ta’ 60 sena minn San Gwann li nhar l-Erbgha wkoll sofra griehi gravi meta waqa’ gholi ta’ zewg sulari fir-residenza tieghu.

Gamra ta’ sigarett x’aktarx kienet il-kagun

Gamra ta’ sigarett li spiccat f’kontenitur li kien fih il-petrol, x’aktarx li kien il-kawza ta’ nirien li hakmu xi garaxxijiet b’konsegwenza li anzjan spicca l-isptar u kkawzaw hsarat estensivi.

Il-kaz sehh nhar il-Gimgha, 25 ta’ Lulju ghal habta ta’ l-10.30 a.m. fi Triq Dun Gorg Sammut f’Birzebbuga. Dak il-hin Tarcisio Azzopardi ta’ 64 sena kien flimkien ma’ Lawrence Seychell ta’ 70 sena, it-tnejn minn Birzebbuga, f’garaxx li jinsab biswit numru ta’ garaxxijiet ohrajn taht il-livell ta’ l-art. Iz-zewg anzjani kienu qieghdin ihaddmu mutur ta’ dghajsa meta Azzopardi x’aktarx li kellu sigarett u gamra mill-istess sigarett waqghet f’kontenitur bil-petrol b’konsegwenza li dan ha n-nar.

In-nirien tferxu fi ftit sekondi fejn l-anzjan Azzopardi sofra hruq mill-irkoppa ’l isfel. Fuq il-post issejhet ambulanza b’infermier kif ukoll il-membri mid-Dipartiment tal-Protezzjoni Civili. Azzopardi ttiehed l-Isptar Mater Dei fejn ghalkemm gie ccertifikat li kien qieghed isofri minn griehi gravi, intbghat id-dar wara li nghata l-kura mehtiega.

In-nirien ikkawzaw hsarat f’garaxxijiet ohrajn kif ukoll f’zewg vetturi. Hsarat ohra saru fil-cable tad-dawl u f’pajpiet.

Bil-kaz giet informata l-Magistrat Dr Doreen Clarke li ordnat inkjesta u hatret lill-Professur Alfred Vella, lit-Tekniku Joe Zammit u lit-Tabib Forensiku Mario Scerri bhala esperti tal-Qorti flimien mal-Pulizija tal-Fotografija. Il-Pulizija tad-Distrett immexxija mill-Ispettur Priscilla Caruana u s-Surgent Joe Cauchi investigaw l-accident.

Bkejt bil-ferh kif sibna lil Simon haj

- Mark Bugeja, il-Kaptan tal-‘Grecale’

Konfermat li Theo ta’ 11-il sena miet ukoll

Mark Bugeja (fuq) u Simon Bugeja

Mark Bugeja, il-Kaptan tal-bastiment ‘Grecale’ qal lil l-orizzont u lil dan is-sit elettroniku li kif waslu qrib Simon Bugeja u rah jiccaqlaq beda jibki bil-ferh ghax haseb li kien se jsib il-kadavru tieghu fuq cima. Kien hawn ukoll li gie konfermat li Theo Bugeja ta’ 11-il sena, iben Simon, kien ukoll tilef hajtu f’din it-tragedja.

Abbord il-‘Grecale’ tkellimna fit-tul mal-kaptan taghha li wara gimgha shiha bejn sema u ilma l-bierah fis-7.30 a.m. flimkien ma’ Malcolm Degabriele, Joe hu ‘it-Tabakku’, u t-tifel ta’ Joe, Joseph, irritornaw lejn il-port ta’ Marsaxlokk wara gimgha shiha ta’ tfittxija ghall-bastiment ‘Simshar’ u l-hames persuni li kienu fuqha. Dizapuntant bil-mewt ta’ erba’ persuni, fosthom it-tfajjel Theo ta’ 11-il sena, imma sodisfatt li rnexxielhom isalvaw lil Simon Bugeja ta’ 35 sena minn Marsaxlokk, Mark irrakkontalna minn x’hiex ghaddew. Imma l-ikbar dizappunt huwa l-mod ta’ kif l-Armata Maltija hadmet f’din it-tragedja.

“Ahna sibna lil Simon Bugeja nhar il-Gimgha filghaxija madwar 67 mil ’il boghod minn Marsaxlokk. Kien tkaxkar sew bil-kurrent mill-ahhar pozizzjoni li kellna mid-Datatrek.

“L-ewwel wiehed li nstab kien Noel Carabott li nstab gurnata qabel filghaxija. L-ghada sibna lil Karmnu, missier Simon, u ftit sighat wara ahna li konna fuq il-‘Grecale’ sibna lil Simon fuq cimi li ghaqqad hu stess”, qalilna Mark.

“Bejn wiehed u iehor sibnuhom madwar 30 mil mill-ahhar pozizzjoni fejn kienet is-‘Simshar’. Dawn kienu mferxin ftit mili boghod minn xulxin izda fl-istess roqgha.

Dwar l-appart tal-VMS, Bugeja qal li dan jibgaht sinjali b’mod awtomatiku bis-satelita qisu kull siegha u nofs jew saghtejn. Bit-teknologija tal-lum tista’ fuq il-computer tara d-dghajsa u suppost li xi hadd ikun il-hin kollu jsegwi s-sinjali u l-movimenti tad-dghajjes. Issa jekk id-dghajsa sparixxiet minn fuq id-datatrek, bhal jekk jintefa’ l-apparat, kif hadd ma nduna, staqsa l-Kaptan.

“Jien mort infittex minn fejn intbghat l-ahhar sinjal minn fuq is-‘Simshar’. Meta wasalt fuq il-post kien lahaq dalam u ghalhekk rajna kif kienu l-kurrenti li dak il-hin kien gej minn gewwa t-Tramuntana, li jfisser li jkun qieghed jarmik ’il barra lejn il-Libja u allura bdejna nfittxu f’dawk l-inhawi.

Li gara hu li dakinhar li gherqet is-‘Simshar’ il-kurrent kien differenti, kien gej minn gewwa x-Xlokk u dan zvijana. Barra minn hekk is-Sibt u l-Hadd kien ghamel xi ftit rih mix-Xlokk ukoll u kien kurrent mix-Xlokk mar-rih.

“Bdejna ncemplu l-art u bdew jghidulna li hemm l-ajurplani jfittxu fit-tali zona u ohrajn f’zona ohra. Nghid ghalija jien darbtejn biss rajt ajruplan, darba nhar t-Tnejn u darba t-Tlieta. Qatt ma rajna Patrol Boats, xejn hlief meta sibna l-kadavri. Qbadnihom fuq Channel 16 u gew ghalihom. Jien u Raymond (Bugeja) bqajna ’l hin kollu f’kuntatt fejn jien nghidlu x’qed jigri fuq il-bahar u hu jghidli x’kien qed jigri fl-art.

“Hin minnhom ghidt lil Raymond li hawnhekk ilna jumejn, tlieta nfittxu u se mmur via ohra. Ghidtlu ha mmur infettex lejn kurrent gej gox-Xlokk, jigifieri ridt immur lejn il-Punent, jew biex inku aktar preciz lejn il-Majjestral qrib Lampedusa. Fil-fatt il-kadavri li sibna kienu qrib hafna ta’ Lampedusa”.

Mark Bugeja qalilna li kien hemm sajjieda ohrajn Taljana li qalulu li kienu rawh lil Simon f’dawk l-inhawi. Allura iktar u iktar baqghu jfittxu bejn 60 sa 90 mil fejn kienu rawh bejn l-Erbgha u l-Hamis.

“Spiccajna nfittxu sa madwar 140 mil. Il-granet komplew ghaddejjin u ahna konna qieghdin infittxu l-bastiment u mhux kadavri jew nies fil-bahar. Darba minnhom waqt kuntatt ma’ Raymond jghidtlu ‘jien ma nafx x’gara imma d-dghajsa ma tidher imkien’. Kieku tidher, f’xi hin konna narawha. Ghidtlu hawnhekk xwejnih il-bahar. Lil Raymond ghidtlu li nixtieq immur aktar lejn Lampedusa biex niccekkja l-kurrent gej minn gox-Xlokk. Minn naha tieghu Raymond qalli tajjeb ghax kumbinazzjoni llum hargu l-ajruplani minn Malta jfittxu hemm. Ghidtlu tajjeb mela jekk hemm xi haga jarawha huma.

“Ma nafx x’kienu qieghdin ifittxu l-ajruplani, forsi bhalna d-dghajsa. Imma meta tkun qed tfittex, tfittex kollox. Jien mhux xi bravu, imma lil dawk li kienu mieghi ghidtilhom li anke jekk naraw bott nigbruh ghax jekk narfuh li kien ta’ Simon, allura jkollna hjiel.”

Il-GPS tal-Grecale juri fejn instabu Noel, Abdul u Simon

Kif kienu sejrin lejn Lampedusa sejjahlu habib tieghu fuq il-lanca ‘Laura 2’ u qallu li kien sab lil Noel Carabott ghalkemm ma setax jikkonfermalu li kien Noel ghax ma kienx jingharaf.

“Kif kellna konferma li kien Noel ghidna mela mhux id-dghajsa rridu nfittxu imma nies fil-bahar. Kif wasalna f’dik iz-zona bdejna nsibu iktar bottijiet, barmil, siggu u ghalkemm ma stajnix nghidu b’certezza li huma tas-‘Simshar’ assumejna li huma taghha.

“L-ghada ahna u l-iskuna ‘Madonna tal-Karmnu’ konna qrib xulxin u kienu huma li sabu l-kadavru ta’ Karmnu”, qalilna Mark.

Sabu lil Simon

“Kif konna hemm rajt id-distanzi ta’ minn fejn instab Noel u Karmnu, li kienu madwar 11-il mil minn xulxin u bdejna nfittxu ghal kadavri. Madwar erba’ mili nofs ’il boghod rajt cima u kif harist bit-tromba rajt xi haga bajda u lil shabi ghidtilhom li x’aktarx li dik kienet parti mill-pont tas-‘Simshar’ mgharraq taht l-ilma.

“Aktar ma qrobna lejha bdejt nara xi haga skura u bdejna nghidu ‘dak bniedem, dak bniedem’. Peress li Simon huwa ginger, x’hin wasalna qrib rajna xaghru jirrifletti bix-xemx. Ghidtilhom dak Simon u t-tifel tieghu mghanqin mejtin flimkien. Ghax Simon kellu jdejh ftit merfugha. Kien mimdud b’id wahda mghollija qisu kellu xi haga tahtu u assumejt li kien it-tifel. Però x’hin wasalna qrib sew tieghu nhsadna meta rajna jdejh ticcaqlaq.

“Bjadna u ksahna. Nassigurakhom li ma flahtx inzomm milli nibki. Konna qieghdin nistennew li se nsibu kadavru sfortunatament,

Mark Bugeja juri c-catra li ghamel Simon u li nstab fuqha haj

allura meta rajnih jiccaqlaq konna qisna rbahna s-Super 5. Tellajnih fi ftit sekondi. Ghamilnilu saqqu, nehhenilu l-flokk ghax bix-xemx kien nixef. Irqaq hafna Simon. Dak il-hin kienu s-7.15 p.m. Kif tellajnih staqsejnih fejn kienu l-ohrajn. Qalilna kollha mietu. Simon kien f’sensih tant li meta konna qieghdin intellghuh qalli ‘grazzi Mark talli salvajtni’.

“Jien ma rridx nghidlu li konna sibna lill-missieru mejjet u kien ftit wara li ghidtlu li konna sibnih u li kellu zewg bottijiet marbutin ma’ jdejh. Qalli li dawk hu kien rabatahomlu. Umbghad beda jghidilna meta mietu u x’ghamlu. Qalli ‘jien ghidtilhom biex ma jixorbux ilma bahar. Xbajt nghidilhom imma xorta xorbu l-ilma bahar’. Qalli ‘jien ma kelliex ghatx ukoll, imma ma xrobtx ghax kont naf x’se jigrilek’.

Simon qal lil dawk li salvawh li s-Sibt miet is-Somalu. Il-Hadd miet Noel u t-Tnejn miet missieru izda kien lehaq rabatlu zewg bottijiet ma’ jdejh biex il-kadavru jinstab.

Sakemm kollha kienu ghadhom hajjin baqghu ggranfati mac-cima li rema’ Simon wara li spiccaw kollha fil-bahar. Peress li ma kinitx kbira bdew jitilghu jistriehu fuqha tnejn, tnejn imma t-tifel thalla ’l hin kollu fuqha. L-ewwel haga li Simon qalilhom kif spiccaw fil-bahar kienet biex jibqghu uniti biex jekk isibuna hajjin isibuhom kollha flimkien u jekk imutu jsibuhom ukoll flimkien.

Simon prova johrog il-life raft imma kif gibed il-habel ma nfethitx. Il-Hamis bil-lejl, skond Simon, miet it-tifel.

“Qalli t-tifel dejjem kien mieghi. Hin minnhom meta kienu huma t-tnejn biss, Theo qallu ‘pa ahjar immut jien ghax ma rridekx tmut int’. Imma Simon qallu ‘le flimkien se nsalvaw, issa li bqajna ahna u se nsalvaw zgur’.

Nahseb li wahda mir-ragunijiet li Simon salva kienet id-determinazzjoni tat-tifel. Baqa’ sa l-ahhar li ried isalva lil ibnu akkost ta’ kollox.

“Meta miet it-tifel, Simon xorta baqa’ jzommu hdejh fuq ic-cima. Simon Bugeja qal lil Mark li sa nhar il-Gimgha filghodu t-tifel kien ghadu mgeddes mieghi mejjet ‘biex jekk isalvawani jkun mieghi. Izda bic-caqliq tal-bahar tgerbibli‘, qalli Simon.

Mark staqsa lil Simon kif tul dawn il-granet kollha hadd ma rah ghax fl-inhawi jkun hemm skajjen tat-tkaxkir Sqallin dejjem fl-istess post. Dawn kienu hemm meta sehhet it-tragedja. Huwa qallu li ghaddew dghajjes u ma rawhx.

“Simon anke ra helikopter fil-baxx idur, idur, tant li anke ra lil dawk li kienu fuqu. Sa dak il-hin it-tifel kien ghadu haj u ghandi dubju jekk Karmnu kienx ukoll ghadu haj u jekk hu hekk allura kien f’xi hin nhar it-Tnejn tal-gimgha l-ohra.

“Simon qalli li l-helikopter tant nizel fil-baxx li ‘wiccu gharaftu’, seta’ jara l-ucuh. Simon beda jghajjat ‘ahna Ewropej, Maltin. Jien naf, forsi hasbuna klandestini mejtin u ma tawx kazna’.

Mark Bugeja qal li d-dizappunt tieghu huwa li tragedja bhal din u ma tarax Patrol Boat wahda.

“Meta nstab Noel kont nippretendi li l-ghada nara flotta Maltija. Ma nafx kemm ghandhom il-FAM, jekk ghandhom tnejn, tlieta, johorgu. Jekk ghandhom zewg ajruplani johorgu t-tnejn. Dan mhux kaz ta’ emergenza kien? Qed jghidu li hargu. Fejn kienu? Sibna kadavru u sibna iehor u anke sibna persuna hajja. Ghaddew il-granet u dawn baqghu ma tfaccawx. It-tfittxija minn naha ta’ l-Awtoritajiet ma saritx sewwa. Min kien qieghed imexxi ma hadimx sewwa.

“Biex ma nifqux gibna supply boat li bdiet tfornilna l-fjuwil biex ma nahlux hin nidhlu u nergghu nohorgu. Ma ridnix nieqfu tant li meta Simon qalilna li t-tifel kien fil-bahar anke bil-lejl komplejna t-tfittxija ghax ghidna li jrid ikun fl-inhawi. Bdejt indur minn fejn sibna lil Simon dawra tond forma ta’ bebbuxu b’distanza ta’ 40 mil nawtiku, dejjem tikber imma bqajna ma rajna xejn.

“Nhar il-Hamis f’nofs in-nhar iltaqajna ma’ Patrol Boat Taljana u ma staqsewni minn ahna u minn fejn konna, ghidtilhom li ahna Maltin u staqsejtu jekk huma kienux qieghdin jaghmlu tfittxija wkoll. Izda baqghu sorprizi ghax ma kienu jafu xejn. Spjegatilhom li kienet intilfet lanca u anke kien digà nstab kadavru izda l-ufficjal qalli li lilhom hadd ma kien informahom b’xejn.

Kif gherqet is-‘Simshar’

Simon Bugeja qal li kienu dehlin gurnata qabel b’zewg makni ghax is-‘Simshar’ ghandha tliet makni, wahda fin-nofs li hija l-kbira. Missieru qallu, ‘Simon mur startjaha tan-nofs halli naslu’. Telaq u mar biex jistartja l-makna. Dak il-hin kienu hu u missieru biss ghax Noel, it-tifel u s-Somalu kienu reqdin. Dawwar ic-cavetta u ma startjatx. Kif prova t-tieni darba, qabdet l-engine room. Simon qal li telaq jigri isfel ippanikjat u missieru qallu biex jitfi l-mejns biex joqtol il-kurrent ghax kien jidher li kien hemm xi short x’imkien. Nizel isfel u tefa’ l-main switches tal-batteriji. Dar biex jaqbad il-fire extinquisher izda n-nar ma tahx cans u ghalkemm prova anke jghaddi minn nirien, tant li ghandu hruq f’siequ u jdejh, ma rnexxilux jasal sal-fire extinquisher.

“Id-dizappunt tieghi huwa li tragedja bhal din l-awtoritajiet ma [admux sew. Kellna nkunu ahna s-sajjieda x-Xlukkajri li nsibu l-kadavri u nsalvaw lil Simon. Allura fejn kienu tas-Salvatagg? Nippretendi li huma jsalvaw lin-nies. Immisna ma morniex ahna nfittxuhom? Kieku Simon ghadu haj?”, staqsa Mark Bugeja.

Is-‘Simshar’ damet taqbad hames sighat

Simon u l-ohrajn kienu fil-bahar u ma setghu jaghmlu xejn

Raymond Bugeja - sid il-Grecale

Kmieni nhar it-Tnejn filghodu il-bastiment ta’ Raymond Bugeja, il-‘Grecale’, dahal lura f’Marsaxlokk wara gimgha shiha ta’ tfittxija bl-uniku sodisfazzjon ikun li kienu huma li salvaw lil Simon Bugeja, is-sajjied li tilef lill-ibnu u lill-missieru f’nofs ta’ bahar.

l-orizzont u dan is-sit elettroniku tkellem ma’ Raymond Bugeja abbord il-‘Grecale’ fejn qalilna x’irrakonta Simon ftit wara li gie salvat.

“Simon qalli li l-bastiment dam jaqbad madwar hames sighat meta hu u l-erba’ l-ohrajn, inkluz ibnu Theo, kienu kollha fil-bahar u ma seta’ jaghmel xejn biex isejjah ghall-ajjut”, qalilna Bugeja.

Kien missieru Karmnu, ‘it-Tabakku’, li kkalkula li s-‘Simshar’ dam madwar hames sighat jaqbad sakemm din gherqet. Karmnu ikkalkula dan bhal kull sajjied ta-sengha, mid-dawl tal-qamar.

Staqsejt lil Raymond Bugeja dwar allegazzjoni li l-FAM ma hallewhomx johorgu jfittxu.

“Jien kont f’kuntatt mill-bidunett, minn nhar il-Hadd, 13 ta’ Lulju. Propju l-ghada t-Tnejn, jien Raymond Bugeja, cempilt l-Ops Room tal-FAM u staqsejt f’idejn minn kienet l-operazzjoni. Tkellimt mal-Kaptan O’Neill, il-Magguri Mallia u Dalli. Ghidtilhom li kienet ix-xewqa taghna li nohorgu nfittxu ahna wkoll bil-bastimenti tas-sajjieda. Qaluli li jkun ahjar ma tohorgux ghax ittelfuna fit-tfittxija. Qaluli li kienu qieghdin jaghmlu tfittxija b’ajurplan u helikopter.

“Imma ghax verament ridt nghin ghax jien minn dejjem emmint fil-kapacità tas-sajjieda, hargu l-ewwel zewg lanec, il-‘Grecale’ u l-‘Madonna tal-Karmnu’. Kellna l-ahhar pozizzjoni mill-VMS li gibniha mid-Dipartiment tas-Sajd u sfidajna l-parir ta’ l-Armata. Lilna l-Armata qalulna li peress li kienu qieghdin ifittxu mill-ajru ma hemmx ghalfejn issir tfittxija mill-bahar biex meta jimmarkaw dghajsa jkunu jafu jekk hux hi jew le ghax kellhom ritratti tas-‘Simshar’.

“Li kieku hallewni, it-Tnejn stess krejt is-servizz ta’ ajruplan li fuqu ridt li jkun hemm xi hadd li jifhem fis-sajd. Lanqas din ma riedu li ahna nassistu mill-ajru wkoll. Jien, bhala sajjied, inkun naf jekk il-konz hux kalat, x’tip ta’ lanca u dettalji li ghandhom x’jaqsmu mas-sajd” qalilna Raymond.

Huwa kompla jghidilna li “l-Hamis ta’ dik il-gimgha kellna laqgha ma’ l-Armata fejn kelli mieghi il-President tal-Koperattiva, Tony Carabott, u ltqajna mal-Maggur. Urewna fejn ghamlu t-tfittxijiet u kkonfermawlna u tawna garanzija li f’wahda miz-zoni li fittxew zgur ma kien hemm xejn. Kienet propja fl-istess zona li s-sajjieda sabu lil dawn il-persuni.

“Id-dispjacir li ghandi jien huwa li kont digà ghamilt kuntatti ma’ kumpanija privata biex nohrog b’ajruplan tal-bahar. Dan ghax jinzel fil-baxx, itir iktar bil-mod u jekk ikun hemm bzonn, dejjem jekk it-temp jippermetti, jinzel fil-bahar. Meta tkellimt ma’ l-Armata dawn qaluli li huma ghandhom apparat li bott tal-Coca jarawh minn hames mili boghod, ghax ghandhom ajruplan Amerikan. Bniedem haj ikunu jafu ghax jimmarkarlhom it-temperatura tal-gisem. Lili ikkonvincewni li f’dik iz-zona zgur li ma hemm xejn. Meta ghidt lill-Maggur li kont se nohrog b’ajruplan tal-bahar, qalli ‘Int ghandek il-flus x’tahli?’ Il-fizzjal qalli li se tohrog b’ajruplan privat u kull mhu se taghmel huwa li se toqghod thares b’ghajnejk. Qalli ahna (il-FAM) mhux b’ghajnejna imma nuzaw teknologija avvanzata li anke bahar Forza 8 jaqbdu bott tal-Coca minn hames mili.

“Mela bott wiehed jaqbduh minn hames mili boghod u 300 bott li kien hemm mac-cima ma rawhomx”, sahaq Bugeja.

“Dan jikkonfermah Simon ghax sal-bierah stess ghadu jghid li ghaddha helikopter minn fuqu u tant kien fil-baxx, li t-tifel qallu ‘Papa dawk Maltin‘ ghax fuq wiehed minn dawk li kienu fuq il-helikopter ra l-bandiera ta’ Malta’. Imma l-helikopter telaq u ma regax mar. Dan kien l-Erbgha meta Simon u ibnu kienu ghadhom hajjin. Din hija disfatta” insista Bugeja.

Huwa qal li l-Armata jridu jpoggu bil-qieghda madwar mejda u jaraw fejn marru hazin. L-importanti huwa li min kien responsabbli li zbalja jrid jirrispondi ghal ghemilu.

Dan il-gurnal staqsa lil Bugeja li l-FAM qalu li tant ikkoperaw mas-sajjieda li sahansitra provdew iz-zoni (co-ordinates) u ghaddewhom lis-sajjieda.

Ir-risposta ta’ Raymond Bugeja kienet fil-qosor “Gideb. Gideb”.

Is-sistema tal-VMS (Vessel Monitoring System)

Is-sistema tat-datatrek, il-VMS, hija moniterjata kemm fid-Dipartiment tas-Sajd kif ukoll mill-Armata, qalilna Bugeja. Dawn ghadhom ftehim biex ikollhom l-istess sistema u jsegwu kull moviment.

“Ha nghidu kollox. Dik il-gimgha l-VMS fuq is-‘Simshar’ ma kinitx qed tahdem kif suppost. Allura baghtu sinjal minn Malta ghal fuq l-apparat ta’ Simon u minn naha tas-‘Simshar’ gie sinjal lura. Imma dan kien l-ahhar sinjal nhar il-Hamis fit-8.20 p.m. Minn dakinhar ’il quddiem ma kien hemm ebda sinjal iehor.

“Issa importanti li tkun taf li peress li s-‘Simshar’ hija inqas minn 12-il metru, fil-fatt huwa bastiment ta’ 11.5 metru, allura mhux obligat li jkollu l-VMS. Imma Simon poggieh minn jheddu bhala sigurtà”.

Appell lis-sajjieda

Raymond Bugeja qal li wara li ‘sfidajt’ il-parir tal-FAM, bhala Koperattiva ghamel appell lis-sajjieda min ried li johrog ifittex. Aktar ma ghaddew granet aktar zdiedu s-sajjieda.

“Nhar il-Hadd konna 18-il skuna u bastiment infittxu. Issa fadal erba’ barra ghadhom ghaddejjin ifittxu. Ifihmni kieku ma kienx hemm it-tifel zghir xorta konna se nohorgu nfittxu lil wiehed minnha, imma taf li hemm tifel zghir hemm barra ma tkunx trid tieqaf tfittex sakemm issibu.

Is-Somalu

Abdulrahman Abdala Gedi, is-Somalu ta’ 21 sena li wkoll tilef hajtu f’din it-tragedja kien l-ewwel wiehed li miet f’din it-tragedja.

Simon Bugeja rrakkonta lil dawk li salvawh li fl-ahhar hinijiet ta’ hajtu Gedi beda jitlob bil-lingwa tieghu b’idejh miftuhin u ftit wara miet quddiem ghajnejn l-erba’ l-ohrajn, temm jghidilna Raymond Bugeja.

Ritratt AFM website

L-ikbar Patrol Boat ilha wieqfa sena

Flus ghal min igorr il-mejtin imma mhux ghal min isalva l-hajjin

Fil-bidu ta’ Novembru 2005 bl-ikbar pompi u cerimonja, il-FAM inawguraw Patrol Boat gdida – il-P61 li ssejhet bhala il-‘Flagship’ tat-Taqsima Marittima tal-FAM. Izda sena wara din il-Patrol Boat moderna u armata waqfet u issa ilha sena tistenna spare parts.

Sorsi qrib it-Taqsima Marittima tal-FAM qalu lil l-orizzont u lil dan is-sit elettroniku li kieku l-P61 qieghda tiffunzjona u ntuzat mill-ewwel fit-tfittxija ghas-‘Simshar’ u l-dawk li kienu fuqha, kieku kienu jsalvaw aktar nies. Izda jidher li minhabba tilwima bejn il-FAM u l-kumpanija ‘Fincantieri Muggiano’ ta’ l-Italja, dawn l-ispare parts baqghu ma waslux. L-istess sorsi qalulna li l-kuntratt kien jispecifika li l-ewwel manutenzjoni tal-P61 trid irid isir mill-kumpanija Taljana. Izda jidher li biex ikunu frankati l-flus, din ittiehdet ghand kumpanija Maltija bi ksur tal-kuntratt. Meta l-FAM gew biex jixtru l-ispare parts dawn ma nstabu mkien hlief minghand il-kumpanija. L-istess sorsi qalulna li l-ispiza hija ta’ madwar €150,000 izda jidher li l-Gvern qatt ma sab flus ghal dawn l-ispare parts. Sorsi li tkellmu maghna qalulna l-Prim Ministru Lawrence Gonzi malajr sab €230,000 biex tawhom lil min igorr il-mejtin biex ma jkomplux jistrjakjaw imma flus biex isalvaw nies hajjin ma kellux.

Il-P61 ghandha kapacità li fuqha jista’ jinzel helikopter biex f’kaz ta’ tfittxija fuq il-bahar ma jkollux ghalfejn jirritorna f’Hal Kirkop biex jinghata l-fjuwil.

Sadanittant sorsi qrib l-Armata wrew id-dizappunt taghhom ghal mod kif tmexiet l-operazzjoni tas-‘Simshar’. Dawn qalulna li nhar il-Gimgha meta nstab il-kadavru ta’ Noel Carabott, wahda mill-Patrol Boats intbaghtet biex tassiti fit-tfittxjiet izda din issejhet lura ghax kienet irrapportata li kien hemm dghajsa bil-klandestini fuqha. Il-Patrol Boat dawru rotta u marru qrib id-dghajsa tal-klandestini li komplew isegwu lill-klandestini sakemm dawn kienu certi li din ma dahlitx Malta izda baqghet sejra lejn Sqallija.

“Mela hekk sew, biex nassistu grupp ta’ klandestini kienet aktar ta’ emergenza milli jippruvaw isalvaw hajja ta’ nies Maltin li kienu qieghdin jgherqu”, stqarrew is-sorsi.

Persuni ohrajn qalulna li fil-FAM hemm irrekordjati dettalji li ma jittwemnux dwar din l-operazzjoni. Dawn qalulna li l-ufficjal inkarigat ried li t-tfittxija mill-ajru tieqaf wara jumejn. Meta inghata l-parir biex jibdew ifittxu ghal nies fil-bahar u mhux ghal dghajsa, l-istess ufficjal qal li jekk jaghmlu hekk ma jispiccaw qatt. Id-differenza hija li meta ssir tfittxija ghal dghajsa din issir fuq erba’ mili filwaqt li ghal persuni fil-bahar issir fuq nofs mil u b’hekk iddum iktar. Kien zball enormi li l-ufficjal responsabbli baqa’ jinsisti li jibqghu jfittxu ghal dghajsa, sahqu s-sorsi.

Dwar il-VMS, is-sorsi qrib l-Armata qalulna li meta staqsew jekk is-‘Simshar’ kinitx armata bl-apparat tal-VMS, ic-Centru ta’ l-Operazzjonijiet tal-FAM ghamlu kuntatt mad-Dipartiment tas-Sajd fejn id-Direttur Anthony Grupetta qalilhom li dak kien bastiment ta’ inqas minn 12-il metru u mhux suppost li ghandu l-VMS. Izda anke hawn hemm problemi fil-FAM. Ghalkemm suppost li l-moniteragg isir il-hin kollu tal-VMS, is-sorsi qalulna li hemm zewg fizzjali biss li ghandhom access ghal dan l-apparat li fi tmiem il-gimgha dawn ma jkunux xoghol.

Sadanittant fi stqarrija l-FAM qalu li t-tfittxija ghadha sejra. Il-bierah ittajjar helikopter tal-Missjoni Militari Taljana u anke marret Patrol Boat. Il-FAM wrew l-apprezzament ghall-appogg li nghatalaha b’konnessjoni ma’ dan il-kaz. L-Awtoritajiet Taljani, Libjani, Tunezini, Amerikani u sajjieda Maltin kollha taw il-kontirbuzzjoni taghhom u kkordinaw f’din l-operazzjoni.

Dwar allegazzjonijiet li saru fil-konfront tal-FAM, intqal li l-Armata kienet informata minn qariba ta’ wiehed li kien fuq is-‘Simshar’ fit-12 ta’ Lulju fis-7.20 p.m. u ghalhekk ma setghux isiru tfittxjiet qabel. Imma malli saru jafu ittiehdu l-mizuri kollha fi ftit minuti. Dawk kollha fic-Centru ta’ l-Operazzjonijiet tal-FAM imxew skond il-proceduri internazzjonali billi ghamlu kuntatt ma’ dawk kollha li setghu jghinu.

Intqal fl-istqarrija li l-Patrol Boat P51 kienet informata biex taghti daqqa t’ghajn hija gejja lura minn qrib Lampedusa wara li assistit f’kaz ta’ klandestini. Anke ajruplan tal-FAM gie allertat waqt ir-ronda normali tieghu. Barra minn hekk l-Awtoritajiet Libjani, Tunezini u Taljani kienu mitlubin jaraw jekk fil-portijiet taghhom dahlitx din id-dghajsa.

Il-FAM qalet li mill-informazzjoni li dahlet ghandhom ma hallew xejn barra biex tinstab is-‘Simshar’. Fl-ahharnett l-Armata qalet li ghall-kuntrajru ta’ dak li gie allegat, il-FAM ma zammet lil ebda sajjieda milli jmorru jfittxu d-dghajsa.

Salvat Simon Bugeja wara gimgha bejn sema u ilma

TRAGEDJA- Tlieta nstabu mejtin, ghadu nieqes it-tifel iz-zghir

Simon Bugeja fuq il-helikopter fi triqtu ghall-Isptar

Tahlita ta’ emozzjonijiet hakmet mhux biss ir-rahal ta’ Marsaxlokk f’dawn il-jiem, izda konfuzjoni minhabba rapporti u xnieghat li bdew jinghadu. Id-dieqa li kien hemm f’Marsaxlokk nhar il-Gimgha, 18 ta’ Lulju hekk kif griet l-ahbar li sajjieda Xlukkajri kienu sabu zewg kadavri fil-bahar, dawk ta’ Karmenu Bugeja ta’ 60 sena maghruf bhala ‘t-Tabakku’ u ta’ Noel Carabott ta’ 33 sena maghruf bhala ‘Mardock’, kompliet tefghet lil dan ir-rahal f’luttu shih. Evidenti t-tragedja li laqtet lill-erba’ sajjieda u tfajjel ta’ 11-il sena li kienu fuq il-bastiment ta-sajd ‘Simshar’ li ntilef bejn sema u ilma bejn Malta u Lampedusa.

B’sorpriza pozittiva Simon Bugeja ta’ 35 sena nstab haj aktar tard iggranfat ma’ sufra kbira wara li kien ilu aktar minn gimgha fil-bahar wara li sehhet spluzjoni fuq il-bastiment tas-sajd ‘Simshar’. Sfortunatament baqa’ ma nstabx ibnu Theo ta’ 11-il sena.

Kienet l-iskuna Maltija ‘Grecale’ ta’ Raymond Bugeja li sabet lil Simon f’qaghda gravi kawza ta’ hruq izda haj. Peress li aktar qabel kien instab Karmenu, missier Simon, xi hadd fuq ir-radju ghadda messagg li kien instab “it-tifel haj”. Din l-ahbar tat l-impressjoni li kien instab ukoll Theo, it-tifel ta’ 11-il sena li huwa iben Simon. Dan kien ikkonfermat anke minn diversi sorsi fejn mart Simon, u omm Theo, hadu nifs qawwi wara sebat ijiem ta’ tensjoni u qtigh il-qalb.

Izda l-ahbar li kienu sabu lil Theo haj sfumat fix-xejn. Madankollu ghad hemm it-tama li jista’ jinstab haj dan ghax skond Simon, ibnu kien marbut ma’ fliexken biex jibqa’ fil-wicc tal-bahar.

Kien Simon Bugeja li qal lil dawk li salvawh li kienet sehhet spluzjoni fil-makna u ma kienx hemm hin la li jilbsu l-life-jackets u lanqas li jibaghtu sinjal ghall-ajjut. Izda rnexxielhom izommu fil-wicc ma’ sufri u affarijiet ohrajn.

Wara li Simon ittella’ fuq il-‘Grecale’ intbaghtet fuq il-post il-Patrol Boat P51 li fuqha digà kien hemm il-kadavru ta’ Karmenu. Kienu mumenti ta’ ferh u dieqa fl-istess hin ghal Simon. Huwa deher li kien qieghed isofri minn hruq f’dahru u fuq quddiem ta’ gismu. Huwa kellu wkoll sinjali ta’ gdim tal-hut f’riglejh. Il-fatt li Simon irnexxielu jsalva wara aktar minn gimgha bejn sema u ilma minghajr ilma, ikel u b’feriti serji, gie deskritt minn sajjieda Xlukkajri bhala “miraklu”.

Kien ghal habta tad-9.00 p.m. li l-helikopter tal-Missjoni Militari Taljana wasal fuq il-post fejn l-operazzjoni kellha tkun li jtella’ fuqu lil Simon u lil ibnu Theo peress li sa dak il-hin kollox kien jindika hekk. Izda fil-fatt kien biss Simon li kien hemm haj fuq il-P51 u l-kadavru ta’ missieru. Huwa twassal l-Isptar Mater Dei fl-10.05 p.m. fejn kien hemm ghal-lest tim mediku jistenna kif ukoll xi qraba.

Tard nhar il-Gimgha dan is-sit elettroniku tkellem ma’ Amante Bugeja permezz tal-mowbajl tas-satellita meta dawn kienu madwar 60 mil nawtiku ’l barra minn Malta. Amante qalilna li kien hemm tmin opri tal-bahar ta’ Xlukkajri li qeghdin ifittxu. Huwa qal li minhabba li kien dalam sew kellhom jieqfu izda se jkomplu ma’ l-ewwel dawl bit-tama li jinstab Theo u r-ragel barrani, Abdulrahman Abdala Gedi, Somalu ta’ 21 sena, hajjin.

Sadanittant l-ewwel kadavru nstab minn sajjieda li kienu fuq l-iskuna ‘Laura 2’ nhar il-Hamis ghal habta ta’ l-10.00 p.m. madwar 60 mil nawtiku fil-Lbic ta’ Malta, fl-istess inhawi li l-bastiment ‘Simshar’ kien qieghed jistad ghall-pixxispad. L-iskuna ‘Laura 2’ hija wahda mill-iskejjen u basitmenti ta’ sajjieda Maltin li f’dawn l-ahhar jiem hargu jfittxu ghal shabhom u hija proprjetà ta’ Jesmond Baldacchino, kugin ta’ Simon Bugeja.

Dawk li sabu l-kadavru mill-ewwel indunaw li seta’ kien ta’ Carabott minn tpingija fuq idu u zaqqu. Fuq il-post marret il-Patrol Boat P52 fejn ghal habta tas-2.15 a.m. gabru l-kadavru u dahhluh fil-Bazi tat-Taqsima Marittima tal-FAM f’Xatt it-Tiben.

Minkejja li l-kadavru kien fi stat ta’ dikompozizzjoni, it-tpingija baqghet tidher. Ghalhekk wara li ttiehdu r-ritratt tat-tpingija, gew ikkuntattjati z-zewg familji, dik ta’ Bugeja u ta’ Carabott. Huwa mifhum li kienet Stephania, mart Noel, li identifikat it-tpingija bhala dawk ta’ zewgha.

M'Xlokk f'luttu

Aktar tard, fil-4.40 p.m. l-ekwipagg fuq il-helikopter tal-Missjoni Militari Taljana f’Malta innota xi haga fil-bahar fl-istess inhawi li nstab Carabott. Ghaldaqstant huwa sejjah l-eqreb opra tal-bahar li nzertat kienet l-iskuna ‘Il-Madonna tal-Karmnu’ li fuqha kien hemm hu Simon, Marvin u hu Karmenu, Amante. Kif waslu qrib sabu l-kadavru ta’ Karmenu ‘t-Tabakku’. Jidher li s-sajjieda ntalbu jbidlu l-frekwenza tar-radju biex ikomplu jikkomunikaw mal-helikopter.

Gara li l-konversazzjoni, fosthom li kien instab il-kadavru ta’ l-anzjan, giet intercettata minn xi sajjieda ohrajn li ghaddew l-ahbar lil stazzjonijiet tat-televizjoni. Meta din giet imxandra fl-ewwel ahbarijiet, il-familja Bugeja hadu x-xokk qawwi ghax sa dak il-hin ma kinux jafu bl-ahbar hazina.
Intant hekk kif kien hemm konferma li Xlukkajri kienu mietu, fir-rahal tas-sajjieda bdew jittajaru l-bnadar ‘mezz’ asta’ b’turija ta’ rispett. L-ewwel ma nizlet kienet dik fuq ic-Centru Laburista, tal-Partit Nazzjonalista kif ukoll dik tal-Kunsill Lokali.

“Meta jmut xi hadd minn Marsaxlokk, l-aktar fi tragedja, hu min hu l-bnadar jinzlu. F’kaz bhal dan hadd ma jhares lejn il-politika ghax hawn kollha familja wahda”, qalilina Xlukkajr.

Meta morna Marsaxlokk sibna t-trakk ta’ Simon ipparkjat fuq il-moll fejn hallieh nhar it-Tnejn, 7 ta’ Lulju qabel salpa ghas-sajda ta’ pixxispad. Ftit ’il boghod, fejn is-soltu jkun hemm marbut is-‘Simshar’, ghad hemm il-fallakka li Simon Bugeja juza biex jitla’ fuq il-bastiment u l-hbula li jorbot bihom.
Sadanittant il-FAM komplew bit-tfittxija din id-darba permezz ta’ helikopters peress li l-ajruplan Islander kellu jithalla l-art biex issirlu l-manutenzjoni. F’xi hin instabet gakketta safra f’wicc il-bahar fl-istess inhawi izda jidher li din kienet ilha fil-bahar minhabba li kellha l-koccli maghha. Din ittellghet mill-bahar biex bhala procedura tintwera lill-qraba tas-sajjieda li kkonfermaw li ma kinitx tal-qraba taghhom.
Fit-tfittxija nghaqdu wkoll diversi sajjieda Maltin. Biex ikopru zona kbira s-sajjieda fi tmin skejjen u basitmenti tas-sajd, infethu f’forma ta’ mrewha. Din it-tattika giet imfahhra minn ufficjali fil-FAM li segwew il-hidma tat-tfittix.

Joseph Zahra, is-Segretarju tal-Koperattiva tas-Sajjieda, qal lil dan il-gurnal li din hija l-ikbar tragedja li qatt misset lis-sajjieda Xlukkajri f’dawn l-ahhar 60 sena.

“Li ma ssib xejn minn bastiment bhal ma huwa s-‘Simshar’, hija kbira. Xi haga jkun hemm fil-wicc u mhux xejn”, qalulna sajjieda membri tal-Koperattiva li kompla jishaq li l-bahar kien kalm hafna. Huma spjegawlna wkoll li l-bastiment ghandu apparat maghruf bhala EPIRB (Emergency Position Indicating Radio Beacon) li jitfa’ sinjali f’kaz ta’ gharqa jew emergenza ohra.

L-alarm li s-‘Simshar’ ma rritornax inghata minn Sharon Bugeja, mart Simon, nhar is-Sibt fis-7.00 p.m. wara li ma kien hemm ebda sinjal taghhom. Is-‘Simshar’, li ismu huwa parti minn isem Simon u parti minn ta’ martu Sharon, hareg minn Marsaxlokk nhar it-Tnejn, 7 ta’ Lulju fejn baqghu sejrin madwar 70 mil fil-Punent ta’ Malta u qrib il-gzira Taljana ta’ Lampedusa.

Mietu jum wara jum … quddiem ghajnejn Simon

Simon Bugeja ta’ 35 sena, instab haj nhar il-Gimgha ghal habta tat-7.55 p.m., 68 mil ’il barra minn Marsaxlokk u madwar 30 mil ’il boghod minn fejn splodiet is-‘Simshar’. Huwa nstab mill-bastiment tas-sajd Maltija, il-‘Grecale’ iggranfat ma’ “sufra” kbira maghmula minn ghexieren ta’ fliexken tal-plastik mimlijin bil-gablo.

Wara li ttella’ abbord il-‘Grecale’, Simon irrakkonta lill-kaptan ta’ dan il-bastiment li ibnu Theo kien ghadu haj, iggranfat mieghu, sakemm kmieni l-Gimgha fil-ghodu, zelaqlu min idejh u spicca fil-bahar. Huwa qal li ibnu kellu marbutin ma’ idejh fliexken tal-plastik mimlijin gablo li zgur qed izommuh fil-wicc u anke qallu f’liema pozizjoni qieghed.

Skond Simon, l-ispluzjoni fuq il-bastiment tieghu sehhet il-Hamis bil-lejl – 10 ta’ Lulju – madwar 70 mil fil-Punent ta’ Malta, qrib il-gzira ta’ Lampedusa, waqt li kienu gejjin lura Malta. Huwa qal li sema’ hoss fl-‘engine room’ u meta nizel jara x’gara sehhet l-ispluzjoni u hu u t-tliet sajjieda l-ohra – missieru Karmenu ta’ 60 sena maghruf bhala ‘t-Tabakku’, Noel Carabott ta’ 33 sena maghruf bhala ‘Mardock’, Abdulrahman Abdala Gedi u ibnu Theo ta’ 11-il sena – spiccaw kollha fil-bahar.

Simon qal li ma’ l-ispluzjoni s-‘Simshar’ tkissret kompletament u gherqet. Kif ra hekk beda jigbor il-fliexken tal-platik li nfirxu fil-bahar u “bena” sufra kbira fejn maghha ggranfaw il-hames sajjieda, b’rashom biss ’il fuq minn wicc l-ilma.

Skond Simon, l-ewwel ma miet kien is-sajjied Somalu. Dan miet is-Sibt fil-ghodu – jumejn wara l-ispluzjoni – u tefghu fil-bahar. Ufficjalment il-kadavru ta’ dan il-barrani ghadu ma nstabx.

Imbaghad l-ghada l-Hadd miet Noel u ghalhekk tefghu wkoll il-bahar. Il-kadavru ta’ Noel nstab il-Hamis – gimgha wara l-ispluzjoni – ghal habta ta’ l-10.00 p.m. mill-iskuna ‘Laura 2’, fl-istess akwati, 60 mil nawtiku fil-Lbic ta’ Malta, fejn sar l-ahhar kuntatt bejn is-‘Simshar’ u l-art.

Il-kadavru ta’ Noel, li kien fi stat qawwi ta’ dekompozizzjoni iddahhal fil-Bazi Marittima tal-FAM f’Xatt it-Tiben ghal habta tas-2.15 a.m. tal-Gimgha. Il-kadavru tieghu gie ddentifikat minn marti Stephania li gharfitu minn zewg tatoos li kellu impigijin fuq dahru u spalltu.

Wara li miet Noel, fuq s-sufra, iggranfati flimkien ghal hajjithom kien hemm biss il-membri tal-familja ta’ Simon, missieru Karmenu u ibnu Theo. Sfortunatament, Karmenu miet it-Tnejn u b’ghafsa ta’ qalb kellu jhallih jitlaq mal-kurrent, imma qabel ghamel dan, rabatlu l-fliexken tal-plastik bil-gablo biex il-kadavru tieghu jinzamm f’wicc l-ilma halli jinstab. Fil-fatt il-kadavru tat-‘Tabakku’ instab ghal habta tal-4.40 p.m. tal-Gimgha.

Sa dan il-mument, Simon kien ghadu ma nstabx u l-Gimgha fil-ghodu, it-tragedja kompliet tikber ghal Simon, hekk kif hin minnhom, ibnu Theo zelaqlu minn idu u spicca tkaxkar mal-kurrent. Simon qal li ibnu ghandu marbutin mieghu l-istess fliexken tal-plasttik mimlijin gablo u ghalhekk zgur mhux se jinzel taht wicc il-bahar. Simon qal li dak il-hin ibnu kien ghadu haj.

Waqt li l-P51 kienet qieghda tirritorna lura l-bazi bil-kadavru ta’ Karmenu, ghal habta tat-7.55 p.m., il-FAM kienu nfurmati li l-‘Grecale’ gabret mill-bahar lil Simon Bugeja haj. Ghall-ewwel il-kaptan tal-‘Grecale’ haseb li Simon kien mejjet, izda malli avvicinah, Simon beda jxejjer idejh.

Il-P51 marret immedjatament fejn il-bastiment Xlukkajr u waqt li Simon ittella’ abbord, kien hawnhekk li rega’ ra l-kadavru ta’ missieru. Fil-waqt li Simon ingabar minn fuq il-P51 u ddahhal ghal kura fl-Isptar Mater Dei fl-10.05 p.m., il-kadavru ta’ Karmenu ddahhal f’Xatt it-Tiben ghal habta tas-2.30 a.m., sbieh is-Sibt. Simon ghadu qieghed jinzamm fit-taqsima tal-Kura Intensiva ta’ l-Isptar Mater Dei.

Nhar is-Sibt instab ukoll il-kadavru ta’ Abdulrahman Abdala Gedi fejn iddahhal Malta l-Hadd ghal habta tat-3.00 a.m.

X’gara mill-ewwel gurnata

• It-Tnejn 7 ta’ Lulju – is-‘Simshar’, bastiment ta’ 43 pied bin-numru tar-registrazzjoni MFA59, hareg minn Marsaxlokk ghal sajda ta’ hamest ijiem ghall-pixxispad. Fuqu, kien hemm Simon ta’ 35 sena, ibnu Theo ta’ 11-il sena, missieru Karmenu ta’ madwar 60 sena, Noel Carabott ta’ 33 sena u barrani.
• L-Erbgha 9 ta’ Lulju – Fid-9.36 a.m., Simon Bugeja jibghat SMS lil martu Sharon fejn fejn talabha tibghatlu r-rapport tat-temp. Il-messagg dahal ghand Sharon fin-12.30 p.m. u rrispondietu lura li t-temp kien bnazzi.
• Il-Hamis 10 ta’ Lulju – Ftit wara t-8.00 p.m., sar l-ahhar kuntatt minn fuq is-‘Simshar’ li gie rrekordjat fuq apparat sofistikat maghruf bhala l- Vessel Monitoring System (VMS). Il-bastiment kien bejn 70 u 75 mil ’il barra minn Malta. Tard bil-lejl issehh l-ispluzjoni fuq is-‘Simshar’ fejn Simon qal li din sehhet kawza ta’ hsarat fl-‘engine room’. Il-hames persuni abbord jispiccaw fil-bahar, iggranfati ma’ sufra, jissieltu ghall-hajjithom.

• Il-Gimgha 11 ta’ Lulju – is-‘‘Simshar’ ma rritornatx lura Marsaxlokk u Sharon baqghet sas-2.00 a.m. tas-Sibt iccempel lil Simon.

• Is-Sibt 12 ta’ Lulju – Fis-7.20 p.m., Sharon, mart Simon tinforma lill-FAM bl-ghibien tal-bastiment. Dak il-hin stess il-FAM baghtu messagg lill-vapuri kollha fl-inhawi, dak maghruf bhala “Pan-Pan-Pan” kif ukoll sar kuntatt mal-gzira ta’ Lampedusa.

• Il-Hadd 13 ta’ Lulju – Wara nofs in-nhar permezz ta’ ajruplan Islander mit-Taqsima ta’ l-Ajru tal-FAM, bdiet tfittxija li kopriet 3,900 mili nawtici.

• It-Tnejn 14 ta’ Lulju – Fit-8.00 a.m. l-ajruplan Islander tal-FAM telaq mill-bazi u li ghamel tliet sighat u nofs ifittex. Fit-tfittixja hadu sehem diversi opri tal-bahar kif ukoll il-patrol boat u l-ajruplan “Atlantique” tal-Qawwa Navali Taljana u aktar tard mill-bazi Amerikana f’Sigonella fi Sqallija ttajjar l-ajruplan P3 Orion. Fin-12.30 p.m., l-Islander rega’ ghamel titjiera ohra.

• It-Tlieta 15 ta’ Lulju – L-Islander jaghmel il-15-il titjiera u tkompli t-tfittxija mill-Missjoni Militari Taljana f’Malta, in-Navy Taljana u s-6th Fleet tan-Navy Amerikana.

• L-Erbgha 16 Lulju- Tkompli t-tfittxija ghas-sajjieda

• Il-Hamis 17 ta’ Lulju – Fl-10.00 p.m. jinstab il-kadavru ta’ Noel Carabott fi stat qawwi ta’ dekompozizzjoni.

• Il-Gimgha 18 ta’ Lulju – Fis-2.30 a.m. jiddahhal il-kadavru ta’ Noel f’Xatt it-Tiben u mill-awtopsja hareg li miet mgharraq. Fil-4.40 p.m. jinstab it-tieni kadavru, dak ta’ Karmenu Bugeja. Fit-7.55 p.m., madwar 68 mil nawtiku minn Marsaxlokk u qrib hafna ta’ Lampedusa jinstab haj, Simon Bugeja u jiddahhal Mater Dei b’helikopter Alouette fl-10.05 p.m.

• Is-Sibt 19 ta’ Lulju – Fis-2.30 a.m. jiddahhal Xatt it-Tiben il-kadavru ta’ Karmenu Bugeja u mill-awtopsja wkoll irrizulta li Karmenu ghereq. Tard wara nofs in-nhar jinstab kadavru iehor li rrizulta li kien ta’ Abdulrahman Abdala Gedi. Il-kadavru tas-Somalu nstab 2.3 mili biss ’il boghod minn fejn instab Karmenu Bugeja.

Mistoqsijiet

Fil-jiem li gejjin se nkompli fuq din it-tragedja. Izda se nipprova nara x,mar hazing fit-tfittxjiet mhux biss minhabba din it-tragedja izda ghal quddiem. Il-Gvern u l-FAM se jkunu taht il-lenti. Fost dak li se nkun qed nistaqsi hemm is-somma ta’ €230,000 u dik ta’ €140,000.

Il-Land Rover li tajret lill-anzjana

Anzjana mtajra minn Land Rover

Mara anzjana tilfet hajjitha meta tard nhar l-Erbgha sfat imtajra minn Land Rover f’Tas-Sliema.

L-accident sehh ghal habta tad-9.05 p.m. fi Triq it-Torri meta l-mara, Maria Carmela Melita Bonnici ta’ 81 sena minn Tas-Sliema x’aktarx li kienet qieghda taqsam biex tmur id-dar. Dak il-hin mid-direzzjoni ta’ San Giljan kien gej Land Rover misjuq minn Kurt Borda ta’ 19-il sena minn San Gwann li mieghu kellu tfajla ta’ 18-il sena wkoll minn San Gwann. Mad-daqqa l-mara ttajret ghal diversi metri tant minn fejn kien hemm zarbuna taghha, li harget minn riglejha, u fejn spiccat ma’ l-art taht il-Land Rover kien hemm distanza ta’ aktar minn 35 metru. Huwa mifhum li Borda ma ndunax bl-anzjana tant li baqa’ jkaxkarha t-tul kollu sakemm induna li kien hemm xi haga. Meta nizel diversi persuni gibdulu l-attenzjoni li kien hemm l-anzjana fl-art.

Fuq il-post issejhet ambulanza b’infermier li hadet lill-mara l-Isptar Mater Dei izda sfortunatament hija mietet fid-Dipartiment ta’ l-Emergenza.

Id-distanza li ttajret l-anzjana u z-zarbuna taghha

Il-Pulizija tad-Distrett, immexxija mis-Surgent Valerie Farrugia, marru fuq il-post ta’ l-accident. Il-Pulizija tat-Traffiku ghalqu parti mit-triq sakemm tlesta l-access. L-istharrig tal-Pulizija qieghed jitmexxa mill-Ispettur Ann Marie Micallef mill-Ghassa ta’ Tas-Sliema fliwaqt li l-Magistrat Dr Silvio Meli ordna inkjesta u hatar lill-Perit Richard Aquilina, lit-Tabib Forensiku Mario Scerri u lill-espert tat-traffiku Mario Buttigieg bhala esperti tal-Qorti flimkien mal-Pulizija tal-Fotografija.

Dan huwa s-seba’ accident fatali tat-traffiku din is-sena.